Blue Card

De toekomst van het Europese toelatingsbeleid voor migranten van buiten de EU werd deze week wat duidelijker door het voorgestelde ‘blue card’ systeem: alleen mensen die kunnen aantonen hier veel geld te gaan verdienen, mogen nog in Europa komen werken. Het zijn de contouren van een nieuwe fase in de oorlog tegen arme en economisch onrendabele mensen, die zowel landelijk als internationaal gevoerd wordt.

Met arme mensen uit Afrika die naar de Europese Unie reizen om hier een wat beter bestaan op te bouwen, loopt het vaak slecht af: jaarlijks verdrinken duizenden mensen die met bootjes de Middellandse Zee over trachten te steken. Hetzelfde lot treft de laatste tijd mensen die de Canarische Eilanden proberen te bereiken over de Noord-Atlantische Oceaan. De mensen die niet verdrinken, worden doorgaans in kampen gestopt en teruggestuurd. Arme mensen uit Aziatische landen nemen niet zelden even grote risico’s om in de rijke Europese Unie te komen. Sommigen trotseren zelfs mijnenvelden om Europa te bereiken. De woede over de duizenden mensen die jaarlijks sterven onderweg naar Europa richt zich doorgaans op de ‘mensensmokkelaars’, niet op het restrictieve toelatingsbeleid van de EU.

Goedopgeleide mensen van buiten de EU die hier willen komen werken hebben het een stuk gemakkelijker. Zij hoeven niet onder aan een vrachtwagen te hangen of met tientallen anderen in een armzalig bootje een onzekere reis te beginnen om hier te komen: zij kunnen, als het aan de Europese Commissie ligt, in aanmerking komen voor een ‘blue card’. Als zij kunnen aantonen minimaal drie keer het minimumloon te gaan verdienen, kunnen ze deze tijdelijke werk- en verblijfsvergunning krijgen. Het systeem is afgekeken van het Amerikaanse ‘green card’ systeem, dat ook gericht is op het aantrekken van de rijkere en vooral hoogopgeleide migrant.

Het achterliggende idee van dit systeem is simpel: Europa kan hoogopgeleide arbeidsmigranten goed gebruiken. Zij leveren geld op – dat schijnt nodig te zijn, ook met het oog op de vergrijzing – en zij kunnen de arbeidstekorten in bepaalde sectoren opvullen. Zij zijn, kortom, “goed voor de economie”. Arme migranten en vluchtelingen daarentegen zijn slecht voor de economie. Zij leveren geen geld op; sterker nog: zij doen vaak slechts een beroep op de verzorgingsstaat, en kosten dus alleen maar geld. En ze blijven ook nog te lang, wat al helemaal rampzalig is. Het Centraal Planbureau omschreef het deze week duidelijk: “Omdat de gemiddeld laaggeschoolde arbeidsmigrant over zijn levensloop geen positieve bijdrage levert aan de publieke kas, kan permanent verblijf van deze groep de financiering van de welvaartsstaat onder druk zetten”. Ook de Europese Commissie had het in deze zin over het “beschermen van de Europese burger tegen goedkope arbeid”.

Het beleid – dat op nationaal niveau trouwens al langer ontwikkeld wordt – is er dus op gericht de laagopgeleide, arme migrant te weren, en de rijkere, hoogopgeleide migrant te lokken. De ‘blue card’ was afgelopen maandag onderwerp van debat bij het populaire radioprogramma “standpunt.nl”. Een aanwezig VVD-kamerlid was enthousiast over het plan, en verwees jaloers naar het beleid van de VS: die slaagt er veel beter in de goedopgeleide migrant aan te trekken – ruim driekwart van de stroom hoogopgeleide migranten gaat naar de VS, en slechts een kleine minderheid van deze groep kiest voor de EU. Zijn verklaring hiervoor: het belastingsysteem is in Europa, en vooral in Nederland, onaantrekkelijk voor goedverdienende, hoogopgeleide mensen. Bovendien schrikt het te riante sociale zekerheidssysteem hoogopgeleide mensen af, en werkt dit als een magneet op de laagopgeleide arme sloebers, waarvan er dus veel te veel hierheen komen, is de redenering.

En zo is de cirkel weer rond: om de economie te stimuleren (wat natuurlijk altijd moet, hoe dan ook) moet het belastingssysteem verder worden ‘hervormd’ ten gunste van de rijken. Tegelijk moet het “onhoudbare” sociale zekerheidsstelsel verder worden gesaneerd, dat toch alleen maar nutteloze mensen aantrekt en in leven houdt, en moeten de grenzen selectief worden dichtgegooid: de arme slechtopgeleide mensen blijven buiten, de goedopgeleide mogen naar binnen. Maar natuurlijk niet voor al te lang, want dan bestaat de kans dat ze blijven hangen, en toch gaan profiteren. Nederlandse partijen pleitten daarom meteen voor een tijdelijke blue card: in tegenstelling tot de Amerikaanse ‘green card’ zal de Europese kaart slechts twee jaar geldig zijn. Verlenging is in principe mogelijk, maar mocht de kaarthouder dan zijn of haar baan hebben verloren, dan is het inpakken en wegwezen.

Vroeger werd er nog wel eens gerept over “brain-drain”: het op grote schaal wegtrekken van beter gesitueerde en hoogopgeleide mensen van arme naar rijke landen heeft een rampzalig maatschappelijk effect op die arme landen. Daar hoor je niemand meer over. Rijke landen zijn nu met elkaar in zware concurrentie wie de meeste hoogopgeleide (tijdelijk of niet) mensen kan binnenslepen, en hoe de armen zoveel mogelijk op hun plek gehouden kunnen worden. Om dit laatste te bereiken doet een organisatie als het IOM (International Organization for Migration) aan “migratie-management“: in arme landen worden de mensen al ontmoedigd, tegengehouden of geregistreerd, om te voorkomen dat ze hierheen komen. Als ze onverhoopt toch hier terecht zijn gekomen, worden er programma’s ontwikkeld om ze zo snel mogelijk terug te krijgen. Zelfs een bekende Afrikaanse zanger als Youssou N’Dour wordt ingezet om de boodschap over te brengen: arme sloebers, thuisblijven!

De strijd tegen de arme, onrendabele mensen die door onze regeringen gevoerd wordt, vindt ook op kleinere schaal plaats, bijvoorbeeld met de zgn. Rotterdam-wet. In Rotterdam had men het idee dat er in bepaalde wijken teveel arme, kansloze mensen woonden, en te weinig rijke en goedopgeleide. Middels de Rotterdam-wet kunnen kanslozen geweerd worden, en kunnen rijkeren en het bedrijfsleven aangetrokken worden.

Maar zoiets als een door Den Haag gesanctioneerde “Rotterdam-wet” is vaak niet eens nodig om het gewenste effect te bereiken. Het beleid (huuropdrijving, sloop en ‘renovatie’) van woningbouwcorporaties zorgt er ook voor dat arme mensen zich in steeds meer (delen van) steden niet meer kunnen vestigen, eenvoudigweg omdat het te duur is. De armen kunnen zo geweerd worden uit de gebieden van de rijken, en zijn aangewezen op verslonste buitenwijken, die voor de goede orde af en toe een zak geld krijgen toegestopt. De ontwikkelingen in de gezondheidszorg gaan in een vergelijkbare richting. Optimale zorg zal in de toekomst worden uitgevoerd in privéklinieken voor de rijken; armen zullen zijn toegewezen op kwalitatief lagere instellingen voor gezondheidszorg.

De oorlog tegen de armen en ‘onrendabelen’, die bestaat uit afzondering en uitsluiting, wordt zodoende zowel op internationaal als landelijk niveau gevoerd. Wet- en regelgeving, zoals bij de ‘blue card’, is meestal niet eens nodig: de ‘onzichtbare hand’ van de vrije markt is doorgaans afdoende om langzaam maar zeker een nieuw sociaal apartheidssysteem te creëren.

bron: Eurodusnie website, oktober 2007

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s


%d bloggers liken dit: